Uitdaging
De meeste kandidaten kennen precies één getal goed: 50 km/u in de bebouwde kom. Zodra de CBR-vraag een erf, een 30 km-zone of een autoweg erbij haalt, plakken ze diezelfde 50 erop — of juist 80, 'want buiten de kom is het toch altijd 80?'. Het boek kent geen twee getallen, maar vijf, elk aan een eigen wegtype gekoppeld.
Lees dit onderdeel apart: Uitdaging: Maximumsnelheden per wegtype: de vijf-traps-ladder
Het model
De ladder (Boek p.117-118): erf 15 · 30 km-zone 30 · bebouwde kom 50 · buiten de kom (overige wegen) 80 · autoweg 100. De autosnelweg staat er standaard boven op 130 — zie de zusteratoom maxima.daglimiet_100 voor de dag/nacht-nuance van dat getal.
Lees dit onderdeel apart: Het model: Maximumsnelheden per wegtype: de vijf-traps-ladder
Kern
Erf (15 km/u) en 30 km-zone (30 km/u) zijn bijzondere weggedeelten BINNEN de bebouwde kom — ze vervangen daar lokaal de gewone 50. Binnen de bebouwde kom is 50 km/u de default, tenzij een bord lokaal iets anders aangeeft — de 30-zone en het erf zijn precies zulke borden-uitzonderingen, geen aparte wetscategorie naast de kom. Buiten de bebouwde kom, op een gewone (overige) weg zoals de N225, is het 80 km/u — dat cijfer geldt NIET op een autoweg. Op een autoweg buiten de bebouwde kom is het 100 km/u — een apart wegtype met eigen bebording (blauw bord, auto-silhouet), niet zomaar 'een snellere gewone weg'. De autosnelweg staat boven deze ladder met een standaard van 130 km/u; de veelgehoorde '100 op de snelweg' is geen apart wegtype hier, maar de tijdgebonden dagverlaging die in maxima.daglimiet_100 wordt behandeld — verwar de twee niet.
Lees dit onderdeel apart: Kern: Maximumsnelheden per wegtype: de vijf-traps-ladder
Waarom dit telt
De ladder is geen theoretisch onderscheid. Op de Lindelaan in Wijk bij Duurstede spelen kinderen op straatniveau — 50 km/u daar is al levensgevaarlijk, laat staan 80. Op de N225 buiten Bunnik verwacht ander verkeer dat u niet plotseling 100 rijdt zoals op een autoweg. Wie de vijf treden door elkaar haalt, rijdt op het verkeerde moment te hard óf te langzaam — beide zijn examenfouten en allebei gevaarlijk.
Lees dit onderdeel apart: Waarom dit telt: Maximumsnelheden per wegtype: de vijf-traps-ladder
Bron: RVV 1990 art. 20 · RVV 1990 art. 21 · gecontroleerd 2026-10-22
Test jezelf
U rijdt door het centrum van Wijk bij Duurstede, slaat af de Lindelaan in — een erf, geen stoep, spelende kinderen — en over twee minuten rijdt u weer de N225 op, buiten de bebouwde kom. Welke maximumsnelheid geldt op elk van deze drie stukken?
Toon het antwoord
De ladder (Boek p.117-118): erf 15 · 30 km-zone 30 · bebouwde kom 50 · buiten de kom (overige wegen) 80 · autoweg 100. De autosnelweg staat er standaard boven op 130 — zie de zusteratoom maxima.daglimiet_100 voor de dag/nacht-nuance van dat getal.
Veelgestelde vragen
‘Buiten de bebouwde kom geldt altijd 80 km/u, ook op een autoweg’ – klopt dat?
Nee. Km/u geldt op de OVERIGE (gewone) wegen buiten de bebouwde kom. Een autoweg is een apart wegtype met eigen bebording en een eigen maximum van 100 km/u
‘Een erf en een 30 km-zone zijn hetzelfde: allebei 30 km/u’ – klopt dat?
Nee. Het erf kent een eigen, lager maximum van 15 km/u; de 30 km-zone een apart maximum van 30 km/u. Twee verschillende bijzondere weggedeelten, twee verschillende getallen
‘Binnen de bebouwde kom geldt altijd precies 50 km/u; borden kunnen dat nooit wijzigen’ – klopt dat?
Nee. De tekst zelf zegt expliciet 'tenzij met borden een ander maximum staat aangegeven'. De 30 km-zone en het erf zijn precies zulke bord-uitzonderingen binnen de kom
‘De standaard maximumsnelheid op de autosnelweg is 100 km/u’ – klopt dat?
Nee. De WETTELIJKE standaardsnelheid op autosnelwegen is 130 km/u; 100 is de dagverlaging tussen 06:00 en 19:00 uur. Dit atoom behandelt alleen de niet-autosnelweg-ladder; de dag/nacht-nuance staat in de zusteratoom
‘Een groene vulling tussen de middenstrepen betekent altijd een 100 km/u-weg (autoweg)’ – klopt dat?
Nee. Groen + dubbele ONDERBROKEN streep = 80-weg; groen + dubbele DOORGETROKKEN streep = autoweg 100 — de streepsoort, niet de kleur, maakt het verschil; het bord G3/G4 is beslissend
